Kort gezegd
Jacob van Campen (overleden 1657) was een schilder uit Haarlem die de klassieke stijl in de Nederlandse bouwkunst bracht. Hij ontwierp het Amsterdamse stadhuis op de Dam, nu het Koninklijk Paleis, waaraan de stad in 1648 begon. In 1654 liep hij na een ruzie weg van het werk, en het gebouw werd zonder hem voltooid.
Een heer die schilderde
Van Campen werd in Haarlem geboren in een welgestelde familie; als jaar wordt 1595 of 1596 genoemd. Hij was heer van een buitenplaats, Randenbroek, en schilderde vooral als tijdverdrijf. In 1614 werd hij lid van het schildersgilde van Sint-Lucas.
Vermoedelijk bracht hij enkele jaren in Italië door, tot 1624. Wat hij meebracht waren de ideeën van de Italiaanse architecten Andrea Palladio en Vincenzo Scamozzi, en van de Romeinse schrijver Vitruvius.
Een huis, een schouwburg, het Mauritshuis
Zijn eerste bekende gebouw is het Coymanshuis in Amsterdam, uit 1625. In de jaren 1630 ontwierp hij met Pieter Post het Mauritshuis in Den Haag.
In Amsterdam bouwde hij in 1637 en 1638 de nieuwe schouwburg aan de Keizersgracht. Die werd in 1664 en 1665 vervangen, en alleen de toegangspoort is er nog.
Het stadhuis, en de ruzie
Toen kwam een nieuw stadhuis voor Amsterdam, op de Dam. Het staat op 13.659 houten palen. Terwijl het verrees, woonde Van Campen in het duurste logement van de Kalverstraat.
In 1654 vertrok hij na een ruzie, waarschijnlijk over het ontwerp van de tongewelven. De stadsbouwmeester, Daniël Stalpaert, nam de leiding over en maakte het werk af. Het stadhuis werd op 29 juli 1655 ingewijd, al was het nog niet klaar. Het beeldhouwwerk is van Artus Quellinus.
Na hem
Van Campen stierf op 13 september 1657 in Amersfoort. Zijn ideeën reisden verder dan hijzelf: het stadhuis en het stadspaleis van Potsdam, in Duitsland, zijn erop gebaseerd.
Zijn stadhuis diende de stad tot 1808, toen het aan koning Lodewijk Napoleon werd aangeboden als paleis.
Waar je moet kijken
Ga op de Dam staan en kijk naar het Koninklijk Paleis. Zoek de ingang. Een gebouw zo groots heeft zeven kleine bogen waar je een grote deur zou verwachten. Kijk dan omhoog naar de koepel: de windwijzer bovenop is een verguld schip.
Waar je het kunt zien
0 van 1 gehoord
Loop je door Amsterdam? Richt je telefoon op wat er voor je staat en ik vertel je het verhaal erachter.
Open LookstoryBekijk hoe het werkt