Heineken Bira Fabrikası

Yukarıya, büyük tuğla duvardaki altın harflere bak: HEINEKEN BROUWERIJ. İki sözcüğün arasındaki boşluk fazla geniş. Duvarda önce Heineken’s Brouwerij, yani Heineken’in bira fabrikası yazıyordu. S harfi 1960’larda indirildi, öteki harfler oldukları yerde kaldı.

Fabrika bu duvardan daha eski. 1864’te, 22 yaşındaki Gerard Heineken şehrin ortasında yüzlerce yıllık bir bira fabrikası satın aldı. Adı De Hooiberg’di, yani Ot Yığını. Zamana ayak uyduramıyordu. Bunun üzerine 1867’de buraya, buharla çalışan yeni bir fabrika yaptırdı. Yeri, bu cadde boyunca uzanan Singelgracht kanalının hemen dışındaydı. O zamanlar Amsterdam burada bitiyordu.

Onun binasından geriye hiçbir şey kalmadı. Fabrika yıldan yıla büyüdü ve sonunda bütün yapı adasını doldurdu. 1930’larda ilk bölüm yer açmak için yıkıldı. Hâlâ ayakta duran en eski parça, sıranın ortasındaki kaynatma binası. 1911 ile 1913 arasında yapıldı. Cephesindeki çini şerit hâlâ şirketin eski adını veriyor: Heineken’s Bierbrouwerij Maatschappij.

Altın harfli ve saatli köşe binası 1930’larda yapıldı. Mimarı Bert Ouëndag bina bitmeden öldü, oğlu Willem tamamladı. Binanın neredeyse hiç penceresi yok. Bu bilerek yapıldı. Bu duvarın arkasında bira, karanlık ve sabit sıcaklıkta kalması gereken odalarda mayalanıyor ve olgunlaşıyordu. Pencereler çatıda. Sıcak şıra orada, pencereler açıkken soğumaya bırakılırdı.

Burada bira üretimi 1988’de durdu. Cephenin arkasındakilerin çoğu yıkıldı, yerlerine evler ve bir meydan yapıldı. Kanal boyundaki cephe korundu. 2006’dan beri ulusal anıt. İçeride şirket artık ziyaretçi ağırlıyor. Dışarıda duvarda hâlâ bira fabrikası yazıyor, bir harflik daha yer var.

“Dışarıda duvarda hâlâ bira fabrikası yazıyor, bir harflik daha yer var.”