Homomonument

De meeste mensen lopen over dit monument heen zonder het te merken. Het ligt onder je voeten: drie roze driehoeken, elk met zijden van tien meter, vlak in het plein gelegd.

In de concentratiekampen van de nazi’s moesten mannen die om hun homoseksualiteit gevangen zaten een roze driehoek dragen. Na de oorlog werden ze buiten de officiële herdenking gehouden. In 1970 probeerde een groep homoactivisten een krans te leggen bij het Nationaal Monument op de Dam. Ze werden gearresteerd, en de krans werd weggehaald.

Daaruit kwam het idee voor een eigen monument voort. Het duurde tot 1987 voor het er stond. De ontwerper, Karin Daan, nam het teken waarmee mensen waren gemerkt en maakte er de plattegrond van het geheel van: drie driehoeken van roze graniet, door een dunne lijn van dezelfde steen verbonden tot één grote driehoek.

Elk van de drie heeft zijn eigen betekenis. De driehoek die met treden afdaalt in de gracht wijst naar het Nationaal Monument op de Dam, en daar leggen mensen bloemen neer. De driehoek die gelijk ligt met de bestrating wijst naar het Anne Frank Huis, en draagt een regel van de dichter Jacob Israël de Haan: “Naar vriendschap zulk een mateloos verlangen.” De verhoogde driehoek wijst naar het kantoor van het COC, de Nederlandse belangenorganisatie voor homoseksuelen, opgericht in 1946.

Het was het eerste monument ter wereld dat homoseksuele mannen en lesbische vrouwen herdenkt die werden vervolgd om wie ze waren.