Het Schip

Kuleyi bul. Binanın alçak bir kanadından bir direk gibi yükseliyor. İnsanlar biçiminden ötürü bütün bloğa Het Schip, yani Gemi dedi. Halkın taktığı bir addı ve öyle kaldı.

“Binanın alçak bir kanadından bir direk gibi yükseliyor.”

Burası bir işçi konutu, Eigen Haard konut derneği için yapıldı. 1901 tarihli Konut Yasası, az kazananlara düzgün evler yapılsın diye para ayırmıştı. Ondan önce Amsterdam’da yoksul aileler çoğu zaman tek bir odada birlikte yaşardı. Buradaki dairelerin ise birkaç odası, sifonlu tuvaleti ve bol ışığı vardı, zemin kattakilerin de bahçesi. Okulu, postanesi ve küçük bir toplantı salonuyla birlikte 102 konut vardı, bugün 82.

Mimarı Michel de Klerk’ti. 1884’te kalabalık ve yoksul bir Yahudi ailede doğdu. 14 yaşındayken mimar Eduard Cuypers resim yeteneğini fark edip onu yanına aldı. De Klerk kabaca üçgen bir arsada parlak kırmızı tuğlayı bir kuleye, kıvrımlara ve yuvarlak köşe cumbalarına dönüştürdü. O zamanlar bazıları, geleneğe böyle davranan birinin düpedüz deli olduğunu düşünüyordu. Ulusal anıt sicili bile bloğu Amsterdam Okulu’nun en akıl dışı doruk noktalarından biri diye anıyor.

Postaneyi de De Klerk tasarladı, vitraylarına ve duvar saatine varıncaya dek. Ondan bütünüyle korunmuş tek iç mekân bu. 1923’te, 39. doğum gününde öldü.

Postane kapanınca Alice Roegholt ile Ton Heijdra, Konut Yasası’nın yüzüncü yılı için 2001’de orada bir sergi açtı. Sergi zamanla bir Amsterdam Okulu müzesine dönüştü. Müze 2016’dan beri eski okul binasında. Evler hâlâ ev, sahibi de hâlâ Eigen Haard.